Sağlıklı Beslenenler de Kanser Riski Taşıyor: Neden Bilmek Lazım?
Medical Park İstanbul Onkoloji Hastanesi’nden Doç. Dr. Nargız Majidova Altuntaş, kanserin sadece sigara, alkol ya da sağlıksız yaşam alışkanlıklarının sonucu olmadığını, tek bir faktörün kanser riskini tamamen ortadan kaldırmadığını söyledi. İstanbul’da yapılan açıklamada, sigara kullanımı başta akciğer kanseri olmak üzere birçok kanser türü için önemli ve önlenebilir bir risk faktörüdür, alkol tüketimi, obezite, fiziksel hareketsizlik ve sağlıksız beslenme gibi faktörlerin de kanser görülme olasılığını artırdığını belirtti.
Aile öyküsü ve genetik yatkınlık konusu da gündeme geldi. Kanserlerin büyük bölümü doğrudan anne veya babadan aktarılan kalıtsal gen değişikliklerinden kaynaklanmaz. Bununla birlikte, kanserlerin yaklaşık yüzde 5-10’luk bir kısmının ailedeki genetik faktörlerden geldiği, bu nedenle aile öykülerine sahip kişilerin doktor değerlendirmesi alması gerektiği vurgulandı. Doç. Dr. Majidova, gerekli görülen durumlarda genetik danışmanlığa başvurulabileceğini kaydetti.
Yaş ilerledikçe risk artıyor, çünkü hücrelerimiz yaşam boyunca sürekli bölünür ve DNA çeşitli iç ve dış etkenlere maruz kalır. Zaman içinde DNA’da meydana gelen küçük değişikliklerin birikerek kanser gelişimine katkıda bulunabileceği belirtildi. Bu süreçte, hücre bölünmesi sırasında DNA kopyalanırken kendiliğinden bazı değişikliklerin meydana geldiği anlatıldı.
Çevresel ve mesleki maruziyetler de kanser riskini etkiliyor. Yüksek riskli HPV tipleri başta rahim ağzı kanseri olmak üzere bazı kanserlerle ilişkilendiriliyor. Hepatit B ve hepatit C virüsleri karaciğer kanseri riskinde artışa yol açabiliyor. Helicobacter pylori enfeksiyonu da bazı mide kanserleri ve mide lenfoması türleriyle ilişkilendiriliyor.
Her kanser vakasında, kişinin yaptığı bir hata ya da kötü alışkanlık aramak bilimsel olarak doğru değildir. Sağlıklı yaşam alışkanlıkları kanser taramalarının alternatifi değildir; hiçbir risk faktörü bulunmayan kişilerin de yaş ve cinsiyetlerine uygun tarama programlarını takip etmeleri gerektiği vurgulandı.
Kansere karşı risk azaltmak için önerilerde bulundu: tütün ürünlerinden uzak durmak, alkol tüketimini sınırlamak, sağlıklı vücut ağırlığını korumak, düzenli fiziksel aktivite yapmak, dengeli beslenmek ve güneşin zararlı etkilerinden korunmak. Ayrıca HPV ve hepatit B gibi aşıyla önlenebilen enfeksiyonlara karşı güncel aşı önerileri de dikkate alınmalı.
Bu bilgiler ışığında, ailede genç yaşta kanser öyküsü veya birden fazla yakın akrabada kanser görülen kişilerin hekim değerlendirmesinden geçmesi önem taşıyor. Elde edilen veriler, kanser riskini azaltmak için tek bir eylem değil, bütünsel bir yaklaşım gerektiğini gösteriyor. Bakalım bundan sonra bu önerilere ne kadar duyarlı olunur?
Kaynak: Orijinal Haber
